Vòng bi chịu nhiệt FAG: ký hiệu S1, S2, khe hở và mỡ chịu nhiệt

Vòng bi chịu nhiệt FAG: giới hạn nhiệt độ vòng bi tiêu chuẩn, ký hiệu ổn định nhiệt S0 đến S4, giới hạn của vòng cách và phớt, ảnh hưởng của nhiệt độ đến khe hở và bảng chọn mỡ Arcanol MULTI, TEMP theo tài liệu Schaeffler.

Bạn muốn xem nhanh?

Nhờ ChatGPT tóm tắt nội dung bài viết này chỉ trong vài giây.

Vòng Bi Chịu Nhiệt FAG: Ký Hiệu S0–S4, Giới Hạn Vòng Cách Và Phớt, Khe Hở C3/C4 Và Cách Chọn Mỡ Chịu Nhiệt

Vòng bi chịu nhiệt FAG và mỡ chịu nhiệt Arcanol

Lò sấy, máy ép nhiệt, quạt hút khí nóng, xe goòng lò nung, trục lô gia nhiệt trong máy giấy và máy dệt: ở những vị trí này, vòng bi thường hỏng nhanh hơn nhiều so với cùng loại ở máy khác. Khi tìm “vòng bi chịu nhiệt”, nhiều người nghĩ cần một loại vòng bi đặc biệt hoàn toàn. Thực tế, khả năng chịu nhiệt của một vòng bi phụ thuộc vào bốn yếu tố: xử lý nhiệt của thép, vật liệu vòng cách, phớt và chất bôi trơn. Chỉ cần một trong bốn không đáp ứng, vòng bi sẽ hỏng sớm.

Bài viết này tổng hợp các giới hạn nhiệt độ theo catalogue Schaeffler HR 1 – Rolling Bearings (bản 2025) và tài liệu mỡ Arcanol TPI 168: ký hiệu ổn định nhiệt S0 đến S4, giới hạn của vòng cách và phớt, ảnh hưởng đến khe hở, và cách chọn mỡ chịu nhiệt cho vòng bi FAG.

Vòng bi tiêu chuẩn chịu được bao nhiêu độ?

Theo HR 1, vòng bi tiêu chuẩn của Schaeffler nhìn chung ổn định kích thước đến +120 °C, một số loại đến +150 °C. “Ổn định kích thước” nghĩa là thép đã tôi không bị thay đổi tổ chức, không giãn nở vĩnh viễn khi làm việc lâu dài ở nhiệt độ đó. Vượt quá mức này, các vòng có thể tăng kích thước theo thời gian, làm mất khe hở và lỏng mối ghép.

Với vòng bi cầu rãnh sâu FAG, HR 1 đưa giới hạn nhiệt độ làm việc cụ thể như sau:

Loại vòng bi cầu rãnh sâuDải nhiệt độ (HR 1)
Hở, vòng cách đồng hoặc thép dập, D ≤ 90 mm−30 đến +120 °C
Hở, vòng cách đồng hoặc thép dập, 90 < D ≤ 240 mm−30 đến +150 °C
Hở, vòng cách đồng hoặc thép dập, D > 240 mm−30 đến +200 °C
Hở, vòng cách polyamide PA66−30 đến +120 °C
Có phớt tiếp xúc (RSR, HRS, BRS, RZ, ELS)−30 đến +110 °C
Có nắp thép (Z, 2Z)−30 đến +120 °C

Các giới hạn này đã tính đến vòng cách, chất bôi trơn và phớt. Với vòng bi tang trống FAG bản hở có vòng cách kim loại, HR 1 cho dải −30 đến +200 °C, chi tiết trong bài vòng bi tang trống FAG.

Ký hiệu vòng bi chịu nhiệt: S0, S1, S2, S3, S4

Khi nhiệt độ làm việc vượt +150 °C, Schaeffler cung cấp vòng bi qua xử lý nhiệt đặc biệt theo DIN 623-1, ký hiệu bằng hậu tố S (theo thỏa thuận khi đặt hàng). Bảng theo HR 1:

Hậu tốNhiệt độ làm việc tối đaGhi chú
SN+120 °CTiêu chuẩn, không ghi trong mã
S0+150 °CỔn định cả vòng trong và vòng ngoài
S0B+150 °CChỉ ổn định vòng trong
S1+200 °C
S2+250 °C
S3+300 °C
S4+350 °C

Một lưu ý quan trọng từ HR 1: từ mức S1 trở lên, độ cứng của thép giảm và phải tính đến khi tính tuổi thọ vòng bi. Nói cách khác, vòng bi ổn định nhiệt chịu được nhiệt độ cao hơn nhưng khả năng chịu tải giảm đi; không nên chọn mức S cao hơn mức cần thiết.

Khi thay thế, hãy đọc kỹ hậu tố trên vòng bi cũ. Một vòng bi có ký hiệu S1 được thay bằng vòng bi tiêu chuẩn cùng kích thước sẽ không báo lỗi ngay, nhưng ở +180 °C liên tục, vòng bi tiêu chuẩn có thể giãn nở dần và hỏng sớm. Cách đọc hậu tố tổng quát xem thêm tại bài cách đọc mã vòng bi FAG/INA.

Vòng cách và phớt: giới hạn thường bị bỏ qua

Vòng cách

Theo HR 1, vòng cách polyamide PA66 gia cường sợi thủy tinh phù hợp cho nhiệt độ liên tục đến +120 °C. Với nhiệt độ cao hơn, có thể dùng PA46 hoặc PEEK. HR 1 cũng lưu ý dầu đã lão hóa và phụ gia trong dầu có thể rút ngắn tuổi thọ vòng cách nhựa ở nhiệt độ cao. Ở vị trí nóng, vòng cách kim loại (thép dập, đồng) thường là lựa chọn an toàn hơn.

Phớt

HR 1 ghi giới hạn làm việc của phớt tiếp xúc thông thường là +100 °C; vật liệu phớt phổ biến là NBR, còn FKM được dùng cho nhiệt độ hoặc tốc độ cao hơn. Mỡ nạp sẵn trong vòng bi bít kín chịu được +120 °C trong thời gian ngắn, và với mỡ gốc lithium, tuổi thọ mỡ giảm khi làm việc liên tục từ +70 °C trở lên.

Điều này có nghĩa: ở vị trí nóng liên tục, vòng bi bít kín thường không phải lựa chọn tốt. Nên dùng vòng bi hở hoặc che một bên, kết hợp bôi trơn lại định kỳ bằng mỡ chịu nhiệt.

Cảnh báo an toàn

HR 1 lưu ý: trên khoảng +300 °C, vật liệu FKM và các loại mỡ chứa flo (như Arcanol TEMP200) có thể sinh khí độc hại. Cần tuân thủ hướng dẫn an toàn khi tháo vòng bi khỏi thiết bị bị quá nhiệt hoặc khi gia nhiệt cắt bỏ vòng bi.

Nhiệt độ cao làm giảm khe hở vòng bi

Ở vị trí nóng, vòng trong (gắn với trục, nhận nhiệt từ trục) thường nóng hơn vòng ngoài (tản nhiệt qua vỏ). Vòng trong giãn nhiều hơn, khe hở bên trong vòng bi giảm. HR 1 đưa công thức:

ΔsT = 0,000011 × dM × 1000 × (tvòng trong − tvòng ngoài) (µm), với dM = (d + D)/2.

Ví dụ vòng bi 6312 (d = 60, D = 130, dM = 95 mm): nếu vòng trong nóng hơn vòng ngoài 20 K, khe hở giảm khoảng 0,000011 × 95 × 1000 × 20 ≈ 21 µm. Con số này đã vượt toàn bộ dải khe hở CN của vòng bi cỡ này (8 – 28 µm theo HR 1). Đó là lý do vị trí nóng thường dùng khe hở C3 hoặc C4.

Cách chọn khe hở chi tiết xem tại bài khe hở vòng bi C3, C4, CN là gì.

Chọn mỡ chịu nhiệt Arcanol cho vòng bi

Trong đa số trường hợp, chất bôi trơn là yếu tố giới hạn nhiệt độ trước cả thép và vòng cách. Bảng dưới đây tổng hợp các loại mỡ Arcanol theo tài liệu TPI 168 của Schaeffler (cột “giới hạn liên tục” là nhiệt độ mà trên đó tuổi thọ mỡ giảm nhanh):

Mỡ ArcanolChất làm đặcDầu gốcNLGIDải làm việcGiới hạn liên tụcỨng dụng tiêu biểu
MULTI2LithiumKhoáng2−30 đến +120 °C+75 °CVòng bi cầu D ≤ 62 mm, động cơ điện nhỏ
MULTI3LithiumKhoáng3−30 đến +120 °C+75 °CVòng bi cầu D ≥ 62 mm, động cơ lớn, quạt
MULTITOPLithiumBán tổng hợp, có EP2−50 đến +140 °C+80 °CĐa dụng, tải nặng, máy cán, máy xây dựng
TEMP90PolyureaKhoáng3−40 đến +160 °C+90 °CKhớp nối, động cơ điện và động cơ kéo, máy phát
TEMP120PolyureaTổng hợp2−30 đến +180 °C+120 °CMáy đúc liên tục, phần sấy máy giấy
TEMP200PTFEDầu flo2−30 đến +260 °C+200 °CCon lăn lò bánh, xe goòng lò nung, nhà máy hóa chất

TPI 168 đưa quy tắc kinh nghiệm: nhiệt độ tăng 15 K thì tuổi thọ mỡ giảm khoảng một nửa; với mỡ chất lượng cao, hiệu ứng này rõ rệt khi vượt nhiệt độ giới hạn liên tục. Vì vậy với vòng bi làm việc liên tục ở 90 – 110 °C, chuyển từ mỡ đa dụng sang Arcanol TEMP90 thường kéo dài chu kỳ bôi trơn lại đáng kể. Với nhiệt độ cao hơn nữa, cần cân nhắc TEMP120 hoặc TEMP200 và tính lại chu kỳ bôi trơn.

Phước Toàn đang cung cấp TEMP90, MULTI2, MULTI3 và MULTITOP. Lưu ý: không trộn lẫn mỡ có chất làm đặc khác nhau (ví dụ lithium với polyurea) mà chưa kiểm tra tính tương thích; khi đổi loại mỡ nên làm sạch mỡ cũ.

Quy trình chọn vòng bi cho vị trí nhiệt độ cao

  1. Đo nhiệt độ thực tế tại vỏ gối đỡ khi máy chạy ổn định, đồng thời ước lượng nhiệt độ trục (vòng trong).
  2. Chọn mức ổn định nhiệt của thép: đến +120 °C dùng tiêu chuẩn; trên +150 °C cần S1 trở lên và tính lại tuổi thọ.
  3. Chọn vòng cách: trên +120 °C ưu tiên vòng cách kim loại.
  4. Chọn kiểu che chắn: tránh phớt tiếp xúc NBR khi nhiệt độ vượt +100 °C; ưu tiên vòng bi hở và bôi trơn lại.
  5. Chọn khe hở: tính phần khe hở giảm do chênh nhiệt độ; thường cần C3 hoặc C4.
  6. Chọn mỡ và chu kỳ bôi trơn lại theo nhiệt độ vận hành, tham khảo bài bao lâu nên bôi mỡ lại cho vòng bi.

Nếu vòng bi đang nóng bất thường mà không rõ nguyên nhân, hãy kiểm tra theo trình tự trong bài nguyên nhân vòng bi bị nóng bất thường trước khi kết luận cần vòng bi chịu nhiệt.

Câu hỏi thường gặp về vòng bi chịu nhiệt

Vòng bi 6205 chịu nhiệt khác vòng bi 6205 thường thế nào?

Kích thước giống nhau. Khác biệt nằm ở xử lý nhiệt của thép (hậu tố S), vật liệu vòng cách, kiểu che chắn, khe hở và loại mỡ. Cần đọc đủ hậu tố để biết chính xác vòng bi chịu được bao nhiêu độ.

Mỡ bò chịu nhiệt nào tốt cho vòng bi?

Không có loại “tốt nhất” cho mọi trường hợp; cần chọn theo nhiệt độ làm việc liên tục, tốc độ và tải. Với vòng bi chạy liên tục khoảng 90 °C, Arcanol TEMP90 là lựa chọn phổ biến; nhiệt độ cao hơn cần mỡ có giới hạn liên tục cao hơn như TEMP120, TEMP200.

Có nên dùng vòng bi bít kín ở vị trí nóng không?

Theo HR 1, phớt tiếp xúc thông thường giới hạn ở +100 °C. Ở vị trí nóng liên tục, nên dùng vòng bi hở hoặc che một bên và bôi trơn lại định kỳ.

Liên Hệ Mua Vòng Bi Và Mỡ Chịu Nhiệt Schaeffler Tại Phước Toàn

Vòng bi ở vị trí nhiệt độ cao chỉ bền khi thép, vòng cách, phớt, khe hở và mỡ cùng phù hợp. Gửi nhiệt độ thực tế và mã vòng bi hiện tại để kỹ thuật kiểm tra từng yếu tố trước khi đặt hàng.

Công ty TNHH Kỹ Thuật và Thương Mại Phước Toàn — Đại lý phân phối vòng bi và gối đỡ Schaeffler (FAG / INA) tại thị trường Việt Nam.

  • 🏢 Kho hàng: nhận đặt vòng bi FAG cho vị trí nhiệt độ cao theo mã (hậu tố khe hở C3/C4, ổn định nhiệt theo thỏa thuận) và mỡ Arcanol TEMP90, MULTI2, MULTI3, MULTITOP; xác nhận tồn kho theo từng mã khi báo giá.
  • 📜 Cam kết hàng chính hãng: đầy đủ CO/CQ từ nhà sản xuất.
  • 🔧 Tư vấn tra mã thay thế miễn phí: gửi mã in trên vòng bi/gối đỡ cũ hoặc thông số máy, kỹ thuật Phước Toàn đối chiếu với tài liệu Schaeffler và đề xuất mã phù hợp.
  • 🚚 Giao hàng toàn quốc: giao nhanh trong ngày tại TP.HCM; vận chuyển đến Bình Dương, Đồng Nai, Hà Nội, Đà Nẵng và các tỉnh thành.

Thông tin liên hệ đặt hàng & nhận báo giá nhanh trong 30 phút:

💡 Vòng bi ở vị trí nóng hay hỏng? Gửi mã vòng bi, nhiệt độ đo được tại gối đỡ và ảnh vòng bi hỏng qua Zalo 098 3322 729 (Mr. Tam), kỹ thuật Phước Toàn đối chiếu tài liệu Schaeffler và tư vấn trong 30 phút.

✅ 100% chính hãng, có CO/CQ | Tư vấn kỹ thuật & tra mã thay thế miễn phí | Giao hàng toàn quốc

Bài viết liên quan:

Đánh giá bài viết
Bài viết liên quan
Vòng bi chịu nhiệt FAG: giới hạn nhiệt độ vòng bi tiêu chuẩn, ký hiệu ổn định nhiệt S0 đến S4, giới hạn của vòng cách và phớt, ảnh hưởng của nhiệt độ đến khe hở và bảng chọn mỡ Arcanol MULTI, TEMP theo tài liệu Schaeffler.
Vòng bi kim INA là gì: phân loại cụm kim K, vỏ dập HK/BK, vòng bi kim gia công NK, NKI, NA, RNA, cách đọc mã HK2016, yêu cầu độ cứng trục và dung sai lỗ vỏ khi lắp theo catalogue Schaeffler HR 1.
Vòng bi 2RS và ZZ khác nhau thế nào: giải thích ký hiệu che chắn vòng bi cầu FAG 2RSR, 2HRS, 2BRS, 2RZ, 2Z theo Schaeffler HR 1, so sánh ma sát, tốc độ, nhiệt độ và cách chọn cho từng điều kiện làm việc.
Khe hở vòng bi C2, CN, C3, C4 là gì, bảng tra khe hở vòng bi cầu rãnh sâu theo Schaeffler HR 1, cách tính khe hở vận hành khi lắp chặt và nóng lên, khi nào chọn C3, C4 và khe hở CM cho động cơ điện.
Nhận tư vấn sản phẩm

Với đội ngũ nhân viên là các kỹ sư, chuyên viên chuyên nghiệp, có nhiều năm kinh nghiệm, chúng tôi luôn đáp ứng các nhu cầu về cung cấp các giải pháp kỹ thuật cũng như các thiết bị

    Đọc về chính sách bảo mật của chúng tôi.

    Xác minh bảo mật
    66 − 42
    =*

    Nhập kết quả phép tính vào ô trên